Soms weet je het eigenlijk al, nog vóórdat je echt begonnen bent.

Ik stap de stal binnen, maak een praatje, loop naar het paard toe… en nog voordat ik ook maar één instrument in mijn hand heb, zie ik dingen die me iets vertellen.

Niet omdat ik alles al weet. Maar omdat paarden alles met elkaar verbinden.

Het begint vaak niet in de mond

Dit paard stond rustig te wachten. Braaf. Aanspreekbaar.
Maar zijn houding viel meteen op.

Het hoofd wat lager.
De hals niet echt dragend.
De balans nét niet helemaal lekker.

Niet spectaculair. Niet kreupel.
Maar ook niet ontspannen.

En dat is vaak precies het punt.

Als de rug meespeelt, verandert het kauwen

Tijdens het behandelen zie je het soms heel duidelijk.

Een paard met een gevoelige of pijnlijke rug gaat anders bewegen.
En als het lichaam zich aanpast, past het kauwpatroon zich óók aan.

Het hoofd zakt iets verder.

Er komt meer draaien in het kauwen.

De beweging wordt minder symmetrisch

Soms zie je zelfs dat één kant nauwelijks nog meedoet

En als een paard anders kauwt, krijg je ook andere slijtage.

Niet omdat de tanden ineens “slecht” zijn.
Maar omdat het lichaam een oplossing zoekt.

Slijtage vertelt altijd een verhaal

Wat ik dan zie in de mond?

Geen standaardbeeld.
Geen “dit hoort zo”.

Maar slijtage op plekken waar je die niet verwacht.
Contactpunten die anders belast worden.
Scherpe randen die niet passen bij alleen voeding of leeftijd.

En dan weet je:
dit is geen losstaand mondprobleem.

Dit is een reactie.

Terugkijken maakt alles logisch

Het mooie is: als je daarna weer even terugkijkt naar het hele paard, valt alles op zijn plek.

De rug die niet echt meewerkt.
De balans die net niet klopt.
Het hoofd dat lager wordt gehouden om spanning te vermijden.

En dan snap je ook waarom die mond er zo uitziet.

Niet omdat het paard “moeilijk” is.
Niet omdat het bit niet klopt.
Maar omdat het lichaam ergens probeert te compenseren.

Waarom het één niet losstaat van het ander

Dit is precies waarom ik altijd zeg:
tanden staan nooit op zichzelf.

Een pijnlijke rug kan leiden tot een ander kauwpatroon.
Een ander kauwpatroon kan leiden tot nieuwe mondproblemen.
En die mondproblemen kunnen het rijden weer lastiger maken.

Zo ontstaat er ongemerkt een cirkel.

Niet door onwil.
Niet door verkeerde bedoelingen.
Maar gewoon omdat een paard probeert om door te blijven gaan.

Herkenbaar?

Misschien lees je dit en denk je:

“Hij kauwt eigenlijk al een tijdje anders…”

“Hij voelt wat scheef, maar ik kan er mijn vinger niet op leggen”

“We zijn al met zadel, training en rijden bezig geweest”

Dan is het soms helemaal geen gek idee om ook de mond weer eens mee te nemen in het geheel.

Niet als dé oorzaak.
Maar als onderdeel van het verhaal.

Tot slot

Ik zie dit soort situaties bijna dagelijks.
En elke keer opnieuw verbaast het me hoe slim paarden zijn in aanpassen – en hoe duidelijk ze het eigenlijk laten zien, als je leert kijken.

De mond liegt niet.
Maar vertelt vaak meer dan alleen iets over tanden.