Leren kijken naar paarden
Duizenden paarden hebben mij één belangrijke les geleerd: een paard laat zich niet beoordelen door naar één onderdeel te kijken. Niet door alleen naar het gebit te kijken, niet door alleen naar de afstamming te kijken, niet door alleen naar de beweging te kijken en zeker niet door alleen naar een uitslag op papier te kijken. Een paard is altijd het geheel. Misschien is dat wel de belangrijkste reden waarom ik onlangs de opleiding tot Paardentaxateur/Makelaar heb afgerond. Niet omdat ik op zoek was naar een nieuwe richting of iets anders wilde gaan doen, maar juist omdat het naadloos aansluit bij wat ik al jaren doe. De rode draad in mijn werk is namelijk altijd hetzelfde geweest: leren kijken naar paarden.
Veel mensen denken dat mijn werk begint wanneer ik een mondspreider plaats en het gebit onderzoek. In werkelijkheid begint mijn werk vaak al zodra ik het erf op rijd. Ik zie hoe een paard uit de stal komt, hoe het loopt, hoe het stilstaat, hoe het kijkt en hoe het reageert op zijn omgeving. Ik observeer hoe een paard contact maakt met zijn eigenaar, hoe het zich presenteert en welke indruk het als geheel maakt. Nog voordat ik een tand heb gezien, heb ik vaak al veel informatie verzameld. Niet omdat ik over bijzondere gaven beschik, maar omdat paarden voortdurend informatie geven. Ze vertellen ons de hele dag door hoe ze zich voelen, waar ze comfortabel mee zijn en waar mogelijk spanning of ongemak zit. De kunst is niet zozeer om te kijken, maar om te begrijpen waar je naar kijkt.
In de afgelopen jaren heb ik duizenden paarden behandeld. Hoe meer paarden ik zag, hoe meer ik ontdekte dat alles met elkaar verbonden is. Een paard dat ergens spanning vasthoudt, beweegt anders. Een paard dat zich niet prettig voelt, draagt zichzelf anders. Een paard dat scheef belast wordt, laat dat vaak op meerdere plekken zien. Soms zie je het terug in de bespiering, soms in de beweging, soms in het gedrag en soms zelfs in de manier waarop de tanden afslijten. Juist daardoor ben ik steeds meer gaan beseffen dat een paard geen verzameling losse onderdelen is. Wanneer je uitsluitend naar één onderdeel kijkt, mis je vaak een belangrijk deel van het verhaal. Het complete plaatje geeft context, en zonder die context kun je gemakkelijk verkeerde conclusies trekken.
Dat is ook precies wat mij aanspreekt in taxeren. Wanneer mensen het woord taxatie horen, denken ze vaak direct aan geld of aan een bedrag onderaan een rapport. Dat is begrijpelijk, maar voor mij is dat eigenlijk het minst interessante onderdeel van het proces. Wat mij fascineert, is alles wat eraan voorafgaat. Het observeren, analyseren en het leggen van verbanden. Waarom beweegt een paard zoals het beweegt? Waarom ontwikkelt het zich op een bepaalde manier? Welke kwaliteiten vallen op? Waar liggen aandachtspunten? Welke potentie is zichtbaar en welke factoren beïnvloeden de huidige waarde? Een goede taxatie gaat voor mij veel verder dan het vaststellen van een bedrag. Het is het objectief beoordelen van een paard als geheel. In die zin verschilt het veel minder van mijn werk als paardentandarts dan veel mensen denken.
Soms vragen mensen of het behalen van dit diploma betekent dat ik een andere kant op ga. Het tegenovergestelde is waar. Ik blijf met veel plezier werkzaam als paardentandarts en ik blijf eigenaren helpen bij het vinden van een passend hoofdstel als Bit & Bridle Fitter. Dat werk vormt nog altijd de basis van mijn dagelijkse praktijk en daar haal ik veel voldoening uit. De opleiding tot paardentaxateur zie ik daarom niet als een carrièreswitch, maar als een verrijking van de kennis en ervaring die ik in de afgelopen jaren heb opgebouwd. Het geeft mij extra mogelijkheden om paarden nog breder te beoordelen en eigenaren te ondersteunen bij vraagstukken rondom waarde, aankoop, verkoop en onafhankelijke waardebepalingen. Niet los van mijn bestaande werk, maar juist als aanvulling daarop.
Misschien is dat uiteindelijk wel de rode draad in alles wat ik doe. Paardentandheelkunde, bitfitting en taxaties lijken op papier verschillende vakgebieden, maar voor mij draaien ze allemaal om dezelfde vraag: wat vertelt dit paard mij? Niet wat ik graag zou willen zien, niet wat anderen mij vertellen, maar wat het paard zelf laat zien door zijn houding, beweging, gedrag, uitstraling en manier van reageren. Juist daar begint voor mij het vakmanschap. Juist daar ontstaat begrip. En juist daar worden vaak de beste beslissingen genomen.
Misschien is dat wel de belangrijkste les die al die duizenden paarden mij hebben geleerd: kijk verder dan het onderdeel dat voor je ligt. Kijk verder dan de tanden, verder dan de afstamming en verder dan de prestaties alleen. Kijk naar het complete paard. Want hoe beter we leren kijken naar het geheel, hoe beter we begrijpen wat een paard nodig heeft, wat het laat zien en welke waarde het werkelijk vertegenwoordigt. Misschien is dat uiteindelijk ook de reden waarom ik zowel paardentandarts, Bit & Bridle Fitter als paardentaxateur ben geworden. Niet omdat het verschillende vakgebieden zijn, maar omdat ze allemaal draaien om dezelfde uitdaging: goed genoeg kijken om te begrijpen wat het paard probeert te vertellen.